Hiển thị các bài đăng có nhãn nhân tử Lagrange. Hiển thị tất cả bài đăng
Hiển thị các bài đăng có nhãn nhân tử Lagrange. Hiển thị tất cả bài đăng

Thứ Năm, 6 tháng 10, 2016

Phương pháp nhân tử Lagrange trong bất đẳng thức

Các bạn có thể coi thêm tại đây http://diendantoanhoc.net/topic/78439-chuyen-d%E1%BB%81ph%C6%B0%C6%A1ng-phap-nhan-t%E1%BB%AD-lagrange/

Sau đây ta sẽ xét tiếp một ứng dụng của nó:

Bài toán: Cho a,b,c,x,y,z là các số thực dương thay đổi bất kỳ. Chứng minh rằng:

$[a(y+z)+b(z+x)+c(x+y)]^2 \ge 4(ab+bc+ca)(xy+yz+zx)$

Lời giải

Đây là một bất đẳng thức 6 biến, nên việc triệt tiêu các biến là rất quan trọng. Nhưng ở đây ta tiếp cận một ý tưởng là không làm mất các biến mà coi một số biến như là hằng số, cụ thể có thể xem x, y, z là các hằng số.

Nhờ vào tính thuần nhất của bất đẳng thức, ta sẽ chuẩn hóa:

$a(y+z)+b(z+x)+c(x+y)=1$

Nhưng vậy ta chỉ cần chứng minh:

$ab+bc+ca \le\frac{1}{ 4(xy+yz+zx)}$

Ta có hàm nhân tử Lagrange cho biểu thức trên như sau:

$F(a,b,c)=ab+bc+ca-\lambda (a(y+z)+b(z+x)+c(x+y)-1)$

Bằng cách lấy đạo hàm riêng theo từng biến a,b,c ta có:

$\left\{\begin{matrix}
\frac{\partial F}{\partial a}=b+c-\lambda (y+z)=0 &  & \\
\frac{\partial F}{\partial b}=a+c-\lambda (x+z)=0 &  & \\
\frac{\partial F}{\partial c}=b+a-\lambda (y+x)=0 &  &
\end{matrix}\right.$

Ta đây suy ra:

$\frac{b+c}{y+z}=\frac{a+c}{z+x}=\frac{a+b}{x+y} \Rightarrow \frac{a}{x}=\frac{b}{y}=\frac{c}{z}$

thay vào điều kiện chuẩn hóa, tìm được a,b,c và thay vào bất đẳng thức ta thấy đúng. Vậy ta có đpcm

Hoặc như đã nói ở bài trước ta đã có điểm rơi của a,b,c bây giờ chỉ cần đánh giá cho đúng điểm rơi:

$a(y+z)+b(z+x)+c(x+y)=(a+b+c)(x+y+z)-(ax+by+cz)\ge(a+b+c)(x+y+z)-\sqrt{(a^2+b^2+c^2)(x^2+y^2+z^2)}>0$

Vậy tachỉ cần chứng minh:
$(a+b+c)(x+y+z)-\sqrt{(a^2+b^2+c^2)(x^2+y^2+z^2)} \ge \sqrt{4(ab+bc+ca)(xy+yz+zx)}$

Cuối cùng để ý điều sau, ta thấy ngay bất đẳng thức là một hệ quả trực tiếp của C-S:

$(a+b+c)^2=(a^2+b^2+c^2)+2(ab+bc+ca)$

$(x+y+z)^2=(x^2+y^2+z^2)+(2xy+2yz+2zx)$

Như vậy chỉ cần C-S (a+b+c)(x+y+z) ta có đpcm.



Bất đẳng thức tuyển sinh lớp 10 chọn lọc

Trong bài viết này, tác giả giới thiệu một số bài BĐT nhẹ nhàng nhưng ý tưởng tương đối mới, mức độ phù hợp với đề thi tuyển sinh vào lớp...